PSD3 komt eraan: wat verandert er voor jouw platform?
De Europese betaalmarkt krijgt een nieuwe set spelregels, en dit keer ligt de lat nadrukkelijk hoger voor platforms en marktplaatsen die (direct of indirect) geldstromen faciliteren. Op 27 november 2025 bereikten het Europees Parlement en de Raad een politiek akkoord over PSD3 en de bijbehorende Payment Services Regulation (PSR). Publicatie in het Publicatieblad wordt binnenkort verwacht. Daarna hebben lidstaten achttien maanden om PSD3 om te zetten in nationale wetgeving, wat eind 2027 / begin 2028 zal gebeuren.
In de kern draait PSDR om hoe geld door ketens beweegt. Het raakt daarom jouw onboarding, fraudepreventie, betaalflows, uitzonderingen en verantwoordingsplicht. Als je nu nog leunt op grijze zones of ‘zo doen we het al jaren’, is dit het moment om je model opnieuw tegen het licht te houden.
Van PSD1 naar PSD3: een logische lijn
De richting is al jaren helder. PSD1 (2007) creëerde één Europese betaalmarkt. PSD2 (2018) voegde daar veiligheid en innovatie aan toe, met onder meer Strong Customer Authentication (SCA) en Open Banking. PSD3 borduurt hierop voort, maar richt zich nadrukkelijker op de realiteit van digitale betalingen anno nu.
Belangrijk om te weten: PSD3 is een richtlijn (die per lidstaat wordt omgezet in wetgeving). Daarnaast komt de PSR, een verordening die direct van toepassing is in de hele EU. Samen vervangen ze PSD2 en vormen ze het nieuwe juridische kader voor betaaldiensten in Europa.
De 5 belangrijkste thema’s die uit de PSD3 springen
1. Sterkere fraudebestrijding (lat omhoog voor fraudepreventie)
Consumenten worden beter beschermd tegen fraude en ongeautoriseerde betalingen. PSD3/PSR zet nadrukkelijk in op zwaardere eisen rond fraudepreventie en authenticatie: meer nadruk op end-to-end monitoring, betere signalering van (social engineering) fraude en scherpere verwachtingen rondom hoe partijen in de keten fraude detecteren, blokkeren en afhandelen. Dat raakt niet alleen banken/PSP’s, maar óók platforms die betalingen initiëren, orchestreren of klantinteractie en transactiestromen ontwerpen.
Kort gezegd: “we hebben SCA, dus het is geregeld” wordt minder verdedigbaar. Je moet aantoonbaar kunnen maken dat je processen en tooling meebewegen met het huidige fraudelandschap.
2. Eerlijkere concurrentie
De toegang tot betaalsystemen en bankinfrastructuur wordt verruimd voor niet-bancaire partijen. Dat moet leiden tot meer innovatie en een gelijker speelveld. Dit is voor de non-bancaire sector een grote stap vooruit!
3. Open Banking krijgt stevigere fundamenten
Waar PSD2 de deur opende voor Open Banking, legt PSD3/PSR duidelijkere spelregels vast. In de praktijk is er tot nu toe weinig terecht gekomen van open banking. PSD3 brengt hier veranderingen aan met heldere eisen. Denk aan betere standaarden voor data-uitwisseling en meer rechtszekerheid voor zowel banken als derde partijen. Daarnaast komen er eisen aan de (user) interfaces rondom open banking om bredere adoptie te stimuleren.
4. Toezicht wordt Europeser
De European Banking Authority (EBA) krijgt een grotere rol in het harmoniseren van toezicht. Dat betekent: minder ruimte voor uiteenlopende interpretaties per lidstaat. Dit gaat cross-border betalen nog eenvoudiger en normaler maken.
5. Technische dienstverleners komen in beeld
De reikwijdte wordt breder. Naast banken en betaalinstellingen vallen ook bepaalde technische dienstverleners en platformen onder de nieuwe regels.
Wat betekent PSD3/PSR voor platforms en marktplaatsen?
Als je platform werkt met geldstromen van derden, onboarding van klanten of complexe betaalstromen, raken deze veranderingen je direct. En voor marktplaatsen ligt de lat vaak nog hoger: geldstromen worden nauwkeuriger gecontroleerd en uitzonderingen worden strenger toegepast.
Een belangrijk voorbeeld is de commercial agent exemption (de uitzondering waarbij een platform als commercieel agent zou kunnen handelen en daardoor buiten bepaalde betaaldienst-regels valt). Onder PSD3/PSR wordt verwacht dat toezichthouders dit soort uitzonderingen consequenter en strikter interpreteren. In de praktijk betekent dit dat sommige marktplaatsmodellen niet langer comfortabel in een “exemption”-hoek passen en dat een gereguleerde betaalstructuur (bijv. via een gelicentieerde partner/PSP, of een eigen vergunningstraject) eerder noodzakelijk wordt.
Concreet:
- Onboarding en KYC-processen kunnen beïnvloed worden door aangescherpte eisen rond klantidentificatie en fraudepreventie. Dit valt samen met de nieuwe invoering van de AMLR.
- Betaalstatussen en herleidbaarheid worden nog belangrijker. De nieuwe regels vragen om transparantere rapportage en betere audit trails. Het meest in het oog springende voorbeeld is de verplichting om de naam van de ontvanger in de beschrijving van een banktransactie te zetten.
- Verantwoordelijkheidsverdeling verschuift. Platforms moeten duidelijker vastleggen wie waarvoor verantwoordelijk is in de betaalketen.
De kernvraag is niet zozeer of PSD3 impact heeft, maar hoe goed je organisatie is voorbereid op de specifieke veranderingen die relevant zijn voor jouw model.
Tijdlijn
- November 2025: politiek akkoord bereikt tussen Europees Parlement en Raad.
- Verwacht Q2 2026: publicatie in het Publicatieblad van de EU.
- 18 maanden na inwerkingtreding: deadline voor nationale omzetting van PSD3.
- Rond Q2 2028: verwachte datum waarop PSD3 volledig van toepassing is.
De PSR treedt direct in werking na publicatie, al gelden voor sommige onderdelen langere overgangstermijnen.
Hoe bereid je je voor?
Drie stappen die je nu al kunt zetten:
- Breng in kaart welke onderdelen van PSD3/PSR jouw organisatie raken. Dat verschilt per businessmodel. Voor de non-bancaire sector en iedereen die met open banking gaat werken zullen er relevante aspecten zijn.
- Evalueer je huidige processen rond onboarding, authenticatie en transactiemonitoring. Waar zitten mogelijke gaps ten opzichte van de aangescherpte eisen?
- Praat met je betaaldienstverlener. Een goede PSP volgt deze ontwikkelingen actief en kan je helpen inschatten wat er voor jou verandert.
Wil je sparren over wat PSD3 betekent voor jouw specifieke situatie? Bel of mail ons! We denken graag mee.